Meclis Çatısı Altında Büyük Uzlaşı

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş başkanlığında toplanan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, 18 Şubat 2026 tarihinde (Ramazan arefesinde) 21. toplantısını gerçekleştirerek aylardır süren çalışmalarını tamamladı. 50 milletvekilinin katıldığı oylamada; 47 kabul, 2 ret ve 1 çekimser oy ile "Terörsüz Türkiye Raporu" resmen kabul edildi.

Kurtulmuş, sürecin başlangıcında partiler arasında ortak tek bir cümle dahi bulunmadığını hatırlatarak, gelinen noktayı "Türkiye demokrasisinin en önemli kazanımı" olarak tanımladı.

"Türkiye Modeli" ve Stratejik Milat

Raporu teknik bir dille analiz ettiğimizde, dışarıdan kopyalanmış barış süreçlerinden ziyade, Türkiye’nin kendi güvenlik ve hukuk tecrübesine dayalı bir model  inşa edildiği görülüyor.

Kritik Eşik: Tespit ve Teyit Mekanizması

Raporun en önemli yapı taşı, PKK terör örgütünün silah bırakması ve kendisini feshetmesidir. Ancak bu, sadece bir beyanla sınırlı kalmayacak:

Devlet Kontrolü: Örgütün tasfiyesi, devletin güvenlik birimlerince "objektif, ölçülebilir ve denetlenebilir" kriterlerle tespit ve teyit edilecek.

Hukuki Milat: Bu teyit süreci, tüm yeni politika ve hukuki düzenlemelerin başlangıç noktası (miladı) sayılacak.

Cezasızlık Algısına Karşı "Adli İşlem" Şerhi

Toplumsal hassasiyetleri gözeterek hazırlanan raporda, sürecin bir "af" veya "cezasızlık" modeli olmadığı vurgulandı:

Silah bırakan bireylerin topluma kazandırılması hedeflenirken, mutlaka bir adli işlem sürecinden geçmeleri gerektiği belirtildi.

Müstakil ve Geçici Kanun: Süreci yönetecek özel bir yasal düzenleme öneriliyor.

Demokratikleşme: AİHM ve AYM Kararları Kırmızı Çizgi

Raporun yedinci bölümü, Türkiye'nin demokratik standartlarını yükseltecek radikal öneriler sunuyor:

Yargısal Uyum: AİHM ve AYM kararlarına %100 uyum sağlayacak yeni mekanizmaların kurulması.

Tutuksuz Yargılama: Hukukun evrensel ilkeleri gereği tutuksuz yargılamanın "esas" alınması.

Yeni Siyasi Partiler Kanunu: Temsilde adaleti güçlendirecek, şeffaf ve demokratik bir siyasi hayat için yeni bir Seçim ve Siyasi Partiler Kanunu önerisi.
Yerel Yönetimler ve İdari Vesayet

Rapor, yerel yönetimlerde demokratik standartların yükseltilmesini de kapsıyor. Belediye başkanlarının görevden uzaklaştırılması durumunda, yeni başkanın sadece belediye meclisi tarafından seçilmesi hususunda mevzuat değişikliği öneriliyor. Bu, idari vesayetin demokratik toplum gereklerine uygun şekilde organize edilmesi anlamına geliyor.

Entelektüel Perspektif: "Rüşvet-i Kelam"sız Siyaset

Numan Kurtulmuş’un konuşmasında geçen "Karşısındakini susturmadan ya da rüşvet-i kelam etmeden konuşabilmek" ifadesi, siyaset bilimindeki "müzakereci demokrasi" modeline bir atıftır. 2026 Türkiye'sinde farklı siyasi kanatların (95% temsil oranıyla) ortak bir metinde buluşması, toplumsal rızanın (consensus) "güvenlik" ve "özgürlük" dengesinde sağlandığını gösteriyor.

Kaynak: TBMM Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu Tutanakları, TBMM Başkanlığı Resmi Açıklamaları, Trt Haber
Fototgraf: AA