Son yıllarda koronavirüs salgını ve deprem endişesi nedeniyle artan müstakil konut talebi, arsa ve tarla satışlarında rekor seviyelere ulaşmıştı. Ancak yatırımcıların değişen beklentileri ve faiz oranlarının etkisiyle arsaya olan ilgi azaldı. Son veriler, satışların pandemi öncesi seviyelere geri döndüğünü gösteriyor.

Pandemi sonrası hızla artan arsa talebi, son dönemde kesintiye uğradı ve satışlar geriledi. İstanbul Gayrimenkul Değerleme (İGD) verilerine göre; 2023 yılı ocak-temmuz döneminde 795 bini, 2024 yılında 687 bini, 2025 yılında 720 bini aşan arsa/tarla satışları, bu yılın aynı döneminde 575 bin seviyesine geriledi. Böylece arsa piyasası, pandemi öncesi döneme dönmüş oldu.

Geçmiş yıllarda arsa/tarla satışı, konut satışlarını dahi geride bırakarak rekor rakamlar görülmüştü. Bu artışta etkili olan faktörler arasında;

• Pandemi sonrası artan müstakil yaşam isteği,
• Uzaktan çalışma kültüründeki yaygınlaşma,
• Konut fiyatlarındaki artış sonrası erişimin giderek zorlaşması,
• Küçük birikimlerle gayrimenkul yatırımı yapma isteği yer alıyor.

Peki, tablo neden tersine döndü? İstanbul Gayrimenkul Değerleme (İGD) Yönetici Ortağı Dr. Ahmet Büyükduman, bu durumu şöyle açıkladı: “Pandemi ile birlikte açık alanda yaşama arzusu, kendi müstakil evini yapma isteği belli kesimleri arazi almaya yönlendirmişti. Ayrıca negatif reel faiz döneminde yaklaşan enflasyona karşı tasarruf ve birikimlerini mevduatta değerlendirmeyenler ve parası bir konut almaya yetmeyenler daha düşük tutarlı arsa yatırımlarına yönelmişlerdi. Hem pandeminin etkisi geçti, hem köy romantizmi sona erdi. Faizler de cazip noktaya geldi. Tüm bu nedenlerle arsa-tarla yatırımı modası sona erdi.”

Büyük kısmını arsa ve tarlaların oluşturduğu ‘konut dışı gayrimenkul satışı’ pandemi sonrası 2021 yılında atağa geçti. 2021, 2022, 2023 ve 2024 yıllarında konut dışı gayrimenkulün satışı, konut satışını geçti. 2022’de 1 milyon 748 bin, 2023’te de 1 milyon 723 bin satışla tarihi zirveler görüldü. 2025 yılında konut dışı satışı yaklaşık 1 milyon 644 bin olurken, konut satışı 1 milyon 760 bini aşarak yeniden liderliğe geçti. Bu yılın ilk 7 ayında da konut satışı 870 bin 767 olurken, İGD verileri arsa/tarla satışının 575 bin 610’da kaldığını ve farkın açıldığını ortaya koydu.

Öte yandan son yıllarda arsaya olan ilgi, gayrimenkulde yeni satış modellerini de beraberinde getirdi. Bireysel alımın zorluğu nedeniyle bazı firmalar altyapısı hazır, imarlı sistemler geliştirdi ve talep yüksek oldu. İsteyen arsa alırken, isteyen önce arsa payını, ardından inşaat maliyetini ödeyerek iki aşamada konut sahibi olma imkanı buldu.